Tây Nguyên Food - Việt Nam Hotline: 0933.151.151

Tây Nguyên Food - Việt Nam Tìm kiếm
Tây Nguyên Food - Việt NamTài khoản
Chỉ số no và cuộc cách mạng trong ăn kiêng: Giảm cân không cần đói
07/03/2024

Chỉ số no và cuộc cách mạng trong ăn kiêng: Giảm cân không cần đói

   Đạt được cảm giác no lâu dài và hợp lý không chỉ giúp chúng ta kiểm soát cân nặng mà còn là bước quan trọng trong việc duy trì sức khỏe tổng thể. Bài viết này sẽ đưa bạn đi từ hiểu biết về chỉ số no, qua các yếu tố ảnh hưởng đến cảm giác no, và cuối cùng là chia sẻ nguyên tắc vàng trong việc phối hợp thực phẩm. Mục tiêu là giúp bạn tối ưu hóa cảm giác no, từ đó hỗ trợ một lối sống lành mạnh và cân đối. Cùng khám phá những kiến thức khoa học đằng sau việc ăn uống thông minh và cách áp dụng chúng vào thực đơn hàng ngày của bạn nhé!

1. Chỉ Số No: Công Cụ Khoa Học Giúp Bạn Dễ Dàng Kiểm Soát Cân Nặng

   Chỉ số no (Satiety Index) là một công cụ khoa học giúp đo lường khả năng duy trì cảm giác no của các loại thực phẩm khác nhau. Cần làm rõ “Satiety” không phải là cảm giác “no căng bụng” - quá no mà là tình trạng không còn ham muốn với thức ăn nữa, cụ thể là một trạng thái mà bạn cảm nhận khi dạ dày chứa đầy thức ăn và cơ thể trở nên thoải mái, không cảm thấy đói nữa. Nó thường đi kèm với sự thỏa mãn về mặt tinh thần và cơ thể không có mong muốn ăn thêm.

2. Các yếu tố ảnh hưởng đến cảm giác no

   Trong phần này, chúng ta sẽ đi sâu vào việc phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến cảm giác no, từ hormone, dinh dưỡng đến đường huyết, và cách chúng tác động đến trạng thái thỏa mãn sau bữa ăn. Thông qua cái nhìn khoa học, bài viết cung cấp cái nhìn toàn diện về cách kiểm soát cơn đói hiệu quả, hướng dẫn bạn tới một lối sống cân đối và khỏe mạnh.

2.1. Hormone và cảm giác no: Cách chúng ta cảm nhận đói và no

   Cơ thể chúng ta điều chỉnh cảm giác đói và no thông qua một hệ thống phức tạp các hormone:

– Leptin được biết đến như một "người gác cổng", kiểm soát sự thèm ăn bằng cách thông báo cho não rằng chúng ta đã có đủ năng lượng, giảm thiểu nguy cơ ăn quá mức. 
– Insulin đáp ứng với việc tiêu thụ carbohydrate, không chỉ giúp điều chỉnh lượng đường trong máu mà còn hỗ trợ trong việc lưu trữ chất béo. Thực phẩm khiến giải phóng insulin một cách chậm rãi, có thể giúp kéo dài cảm giác no. 
– Peptide YY và Cholecystokinin được giải phóng sau khi ăn, hỗ trợ kiểm soát cảm giác đói bằng cách làm chậm quá trình làm rỗng dạ dày.

2.2. Thành phần dinh dưỡng: Bí mật đằng sau cảm giác no

   Protein: Thực phẩm giàu protein đã được chứng minh là có tác dụng gây no mạnh. Protein kích hoạt giải phóng các hormone báo hiệu cảm giác no và giúp duy trì khối lượng cơ nạc trong quá trình giảm cân.

HSE visual guide_ meat, poultry & eggs V5, desktop – EN

Hình 1. Chỉ số no của nhóm thịt, gia cầm và trứng

   Nước và chất xơ: Sự giãn nở của thành dạ dày do tiêu thụ một khối lượng lớn thức ăn có thể kích hoạt các tín hiệu sinh học đến não, đóng góp vào việc hình thành cảm giác no báo hiệu cho cơ thể ngừng tiêu thụ thức ăn. Các nghiên cứu chỉ ra rằng các loại thực phẩm có hàm lượng nước và chất xơ cao hơn thường dẫn đến tình trạng căng thành dạ dày mạnh mẽ hơn so với các loại thực phẩm có hàm lượng nước và chất xơ thấp. Điều này là do thực phẩm giàu nước và chất xơ tạo áp lực lên thành dạ dày lớn hơn, kích thích các cơ quan thụ cảm ở dạ dày gửi tín hiệu đến hệ thần kinh trung ương hiệu quả hơn, qua đó giúp não nhận biết tình trạng no sớm và chính xác hơn.

HSE-visual-guide_-vegetables-V2-desktop-EN

Hình 2. Chỉ số no của nhóm rau củ quả


   Chất béo: Chất béo lành mạnh có thể góp phần tạo cảm giác no do quá trình tiêu hóa chậm hơn và vai trò của chúng trong việc sản xuất hormone.

2.3. Đường Huyết: Ổn Định Và No Lâu

   Thực phẩm có chỉ số đường huyết thấp giúp giải phóng glucose vào máu một cách chậm rãi, giúp tránh tình trạng tăng đột biến và giảm nhanh chóng lượng đường trong máu. Điều này không chỉ hỗ trợ ổn định lượng đường huyết mà còn giúp duy trì cảm giác no lâu hơn, là một yếu tố quan trọng trong việc kiểm soát cân nặng và duy trì sức khỏe.

2.4. Tác Dụng Của Việc Nhai Kỹ

   Quá trình nhai không chỉ là bước đầu tiên của quá trình tiêu hóa mà còn có ảnh hưởng đến cảm giác no. Nhai kỹ thức ăn giúp kích hoạt các tín hiệu thần kinh và nội tiết tố liên quan đến cảm giác no, từ đó giúp chúng ta kiểm soát tốt hơn lượng thức ăn tiêu thụ và hỗ trợ quá trình tiêu hóa.

3. Phối Hợp Thực Phẩm: Lời Giải Cho Bữa Ăn No Lâu Mà Không Lo Tăng Cân

   Ăn uống lành mạnh không nhất thiết phải là một thách thức gian khổ. Bằng cách kết hợp thông minh các loại thực phẩm, bạn có thể dễ dàng kiểm soát cảm giác đói, nâng cao sức khỏe mà vẫn thưởng thức những bữa ăn ngon miệng. Từ việc chọn lựa protein đến việc tận dụng lợi ích của chất xơ, mỗi quyết định về thực phẩm đều góp phần vào một cơ thể khỏe mạnh và một tâm hồn hạnh phúc. Hãy cùng tìm hiểu những cách thức đơn giản để biến mỗi bữa ăn thành bước tiến mới về một lối sống tốt đẹp hơn.

   Ưu tiên protein: Protein là chìa khóa để cảm thấy no lâu hơn. Nguồn protein nạc, với ít chất béo, không chỉ giúp kiểm soát cơn đói mà còn hỗ trợ quá trình phục hồi và tăng trưởng cơ bắp. Protein có tác động mạnh mẽ đến các hormone điều chỉnh cảm giác đói, giúp bạn duy trì lượng đường huyết ổn định và tránh những cơn đói bất ngờ.


HSE-visual-guide_-sea-food-V6-desktop-EN

Hình 3. Chỉ số no các loại hải sản

   Bổ sung chất xơ: Chất xơ là yếu tố không thể thiếu trong mỗi bữa ăn, giúp tăng cường sức khỏe tiêu hóa và cảm giác no. Thực phẩm giàu chất xơ như rau, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt và các loại đậu không chỉ tăng khối lượng cho bữa ăn mà còn hỗ trợ quá trình làm chậm tốc độ tiêu hóa, giúp bạn cảm thấy no lâu hơn.

 

HSE-visual-guide_-Plant-based-desktop-V3-EN

Hình 4. Chỉ số no nhóm đậu và ngũ cốc nguyên hạt

   Lựa chọn ngũ cốc nguyên hạt: Ngũ cốc nguyên hạt là nguồn cung cấp carbohydrate phức hợp tuyệt vời, giúp ổn định lượng đường trong máu và tăng cảm giác no. Bạn nên ưu tiên chọn ngũ cốc nguyên hạt thay vì ngũ cốc tinh chế để tận hưởng lợi ích tối đa từ chất xơ và các dưỡng chất khác.


  A blue and white bar graph

Description automatically generated

Hình 5. Chỉ số no nhóm ngũ cốc nguyên hạt

   Kết hợp chất béo “tốt”: Chất béo “tốt” không chỉ giúp làm chậm quá trình tiêu hóa mà còn cần thiết cho việc hấp thu vitamin. Một lượng nhỏ chất béo kết hợp với thực phẩm giàu protein và chất xơ có thể giúp bạn duy trì cảm giác no lâu hơn mà không lo tăng cân.
   Bổ sung sữa và sản phẩm từ sữa: Sữa và các sản phẩm từ sữa, đặc biệt là sữa chua Hy Lạp, cung cấp protein hoàn chỉnh và các dưỡng chất thiết yếu khác. Sự kết hợp này không chỉ giúp tăng cường cảm giác no mà còn đóng góp vào một chế độ ăn cân đối, giàu dưỡng chất.

HSE visual guide_ Dairy V5, desktop – updated – EN

Hình 6. Chỉ số no nhóm sữa và các chế phẩm từ sữa

   Bữa ăn cân bằng: Một bữa ăn cân bằng bao gồm tất cả các nhóm dưỡng chất chính: protein, chất xơ, carbohydrate phức hợp và chất béo lành mạnh là bí quyết cho cảm giác no lâu và sức khỏe tối ưu.

   Ưu tiên mật độ dinh dưỡng: Lựa chọn thực phẩm giàu chất dinh dưỡng nhưng ít calo giúp bạn no lâu mà không tăng cân. Rau củ, trái cây là nguồn cung cấp vitamin, khoáng chất và chất chống oxy hóa dồi dào, lý tưởng cho mỗi bữa ăn.

   Kiểm soát khẩu phần ăn: Dù kết hợp thực phẩm đúng cách là quan trọng, việc kiểm soát lượng thức ăn tiêu thụ cũng rất cần thiết. Lựa chọn khẩu phần phù hợp giúp quản lý lượng calo nạp vào, hỗ trợ quá trình giảm cân và duy trì cân nặng khỏe mạnh.

   Vậy là chúng ta đã cùng nhau khám phá về: chỉ số no, những yếu tố ảnh hưởng đến cảm giác no và cách phối hợp thực phẩm để cảm thấy no lâu hơn. Qua đó, hy vọng bạn đã có thêm những hiểu biết để áp dụng vào thực đơn hàng ngày, giúp bữa ăn không chỉ ngon miệng mà còn đầy đủ dinh dưỡng và khoa học. Việc lựa chọn và kết hợp thực phẩm khéo léo sẽ là bạn đồng hành giúp bạn duy trì sức khỏe và vóc dáng, đồng thời mang lại cảm giác hạnh phúc sau mỗi bữa ăn. Đừng quên, mỗi lựa chọn thực phẩm thông minh của bạn hôm nay sẽ là bước tiến vững chắc cho một cuộc sống khỏe mạnh và cân bằng ngày mai.

Tham vấn y khoa: Thạc sĩ Bác sĩ Phạm Trần Thiên Nhân
Giảng Viên bộ môn Dinh Dưỡng - Trường Đại Học Y Khoa Phạm Ngọc Thạch.
Bác Sĩ chuyên khoa Dinh Dưỡng - Bệnh viện Bình Dân

Tài liệu tham khảo

  1. Hopman WPM, Jansen JBMJ, Lamers CBHW. Comparative Study of the Effects of Equal Amounts of Fat, Protein, and Starch on Plasma Cholecystokinin in Man. Scandinavian Journal of Gastroenterology. 1985;20(7):843-847. doi:10.3109/00365528509088832
  2. Bowen J, Noakes M, Trenerry C, Clifton PM. Energy Intake, Ghrelin, and Cholecystokinin after Different Carbohydrate and Protein Preloads in Overweight Men. The Journal of Clinical Endocrinology & Metabolism. 2006;91(4):1477-1483. doi:10.1210/jc.2005-1856
  3. Veldhorst M, Smeets A, Soenen S, et al. Protein-induced satiety: Effects and mechanisms of different proteins. Physiology & Behavior. 2008;94(2):300-307. doi:10.1016/j.physbeh.2008.01.003
  4. Holt SH, Miller JC, Petocz P, Farmakalidis E. A satiety index of common foods. Eur J Clin Nutr. 1995;49(9):675-690.
     

Bài viết liên quan

Giải mã bí ẩn về khái niệm "suất chất béo" cùng Cố vấn Dinh Dưỡng của Tây Nguyên Food - Việt Nam

E ngại chất béo, lo lắng chúng sẽ khiến cân nặng "vượt tầm kiểm soát", hiểu rằng không phải thứ gì tốt cũng là ăn càng nhiều càng tốt và hiểu rõ quy tắc cần được áp dụng. Việc nạp chất béo cần được...

Chế độ ăn Địa Trung Hải: Cách thức tự nhiên để giảm cân và tăng cường sức khỏe

   Chế độ ăn Địa Trung Hải không chỉ là một cách ăn uống, mà còn là một lối sống được yêu thích bởi lợi ích tuyệt vời của nó đối với sức khỏe tim mạch và khả năng hỗ trợ giảm cân một cách...

Bí quyết bữa sáng: Các món ăn nhanh giúp giảm cân cho người bận rộn

   Với lối sống ngày càng bận rộn, nhiều người gặp khó khăn trong việc dành thời gian cho một bữa sáng lành mạnh đồng thời cố gắng kiểm soát cân nặng của mình. Việc bỏ bữa sáng hoặc chọn ...

Gọi ngay cho chúng tôi
0933151151
Kết nối qua Youtube